Παρουσιάζομαι ως υποψήφιος πρωθυπουργός σ’ αυτές τις εκλογές με στόχο να σώσω την Πορτογαλία από αυτό το σάπιο και διεφθαρμένο σύστημα που προδίδει τους Πορτογάλους (Αντρέ Βεντούρα, επικεφαλής του ακροδεξιού Chega, στο προεκλογικό πρόγραμματου 2025)
Fake Σωτήρας
Μόλις 14 μήνες μετά τις προηγούμενες εκλογές, η Πορτογαλία επέστρεψε στις κάλπες. Η αφορμή ήταν ένα σκάνδαλο σύγκρουσης συμφερόντων με πρωταγωνιστή τον πρωθυπουργό ΛουίςΜοντενέγκρο:η κυβέρνησή του έχασε την εμπιστοσύνη της Βουλής, γιατί ο ίδιος αποκαλύφθηκε ότι είχε ιδρύσει εταιρεία συμβούλων το 2021.Σε ένα κλίμα τεράστιας δυσπιστίας για τα κόμματα που κυβέρνησαν επί 50 χρόνια (το 2023 είχε παραιτηθεί και ο σοσιαλιστής πρωθυπουργός Κόστα για υπόθεση διαφθοράς), η Πορτογαλία πήγε σε κάλπες για τρίτη φοράμετά το 2019. Ο Μοντενέγκρο ξανακέρδισε, αλλά το ακροδεξιόChega(Φτάνει Πια), του Αντρέ Βεντούρα, εκτοξεύτηκε. Από 1,5%στις Ευρωεκλογές του 2019, έφτασε τώρα το 22,6%. Γιατί συνέβη αυτό;
Σε μια χώρα που μπήκε σε μνημόνιο το 2011 για να ξεπληρώσει δάνεια προς το ΔΝΤ το 2018, με τους μισθούς χαμηλά, τα σπίτια πανάκριβα και τα νοσοκομεία με αναμονή ως και 9 ώρες στα επείγοντα, ο Βεντούρα παρουσιάστηκε ως αντισυστημικός σωτήρας – ένας «έξω από το κατεστημένο» πολιτικός,με «αποστολή» του να σώσει την Πορτογαλία: αυτό ήταν το σύνθημα του Chega. Η συνταγή της σωτηρίας;
- Μείωση φόρων για επιχειρήσεις και εισοδήματα. Ο Βεντούρα πρότεινε μια κλασικά νεοφιλελεύθερη πολιτική, την ώρα που μιλούσε για ενίσχυση υγείας, στέγασης και κοινωνικού κράτους. Χωρίς φορολογικά έσοδα, είναι βεβαίως αδύνατο να διαθέσει κανείς δαπάνες για την κατοικία και την υγεία. Αλλά τα κόμματα που θα μπορούσαν να το πουν αυτό, κυβέρνησαν ή στήριξαν κυβερνήσεις από το 2015 ως το 2024 – και απαξιώθηκαν.
- Επιστροφή των νέων μεταναστών από το εξωτερικό, μέσω μετατροπής της χώρας σε φορολογικό παράδεισο. Η στρατηγική αυτή, που πρότεινε και το κυβερνών κόμμα (το οποίο κατά τα άλλα η Ακροδεξιά θεωρεί διεφθαρμένο…)ευνοεί μεγάλες επιχειρήσεις: δεν εγγυάται θέσεις εργασίας για όσους βρήκαν μια αξιοπρεπή δουλειά στο εξωτερικό.
- Πολιτική μηδενικής ανοχής σε για Ρομά και μετανάστες, που παρουσιάζονται ως βασική απειλή για τη «συνοχή» της κοινωνίας. Πρόκειται για επικό fake:
- Σύμφωνα με τις στατιστικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Πορτογαλία είχε το 2023 μόλις 0,1 αιτήσεις ασύλου ανά 1000 κατοίκους: oμέσος όρος στην ΕΕ ήταν την ίδια χρονιά 2,3/1000
- Σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο, 1 στους 4 Πορτογάλους πιστεύει ότι στη χώρα ζουν μετανάστες σε ποσοστό πάνω από 30% του γενικού πληθυσμού, όμως η πραγματικότητα είναι ότιτο 2023, σε πορτογαλικό έδαφος βρίσκονταν μόλις 565.273μετανάστες, δηλαδή το 5,4% του συνολικού πληθυσμού της Πορτογαλίας. Το αντίστοιχο ποσοστό σε όλη την ΕΕ είναι 6,1%!
Fake αντισυστημισμός
Το πολιτικό στυλ του Βεντούρα δεν είναι μοναδικό. ». Τα ίδια λένε οι ομοϊδεάτες του στην ευρω-ομάδα των Πατριωτών, όπου συμμετέχει το Chega – μαζί με τους Λεπέν-Μπαρντελά, τον Όρμπαν και την Αφροδίτη Λατινοπούλου– προσφέροντας έναν «καθωσπρέπει» φασισμό με θεσμικό περίβλημα.
Πίσω από το σύνθημα «Να σώσουμε την Πορτογαλία» κρύβεται μια γνωστή συνταγή: οικονομικός φιλελευθερισμός για τους ισχυρούς – πειθαρχία,τάξη και αυστηρότητα για τους αδύναμους. Η στρατηγική είναι απλή: μετατόπιση της δημόσιας συζήτησης από τα κοινωνικά προβλήματα στις «απειλές» της ταυτότητας, του πολιτισμού, της «κανονικότητας». Γι’ αυτήν ακριβώς την «αποστολή»μιλούσε στο θεατρικό σανίδι ο Πορτογάλος …συναγωνιστής του Βεντούρα, όπως τον φαντάστηκε ο Τιάγκο Ροντρίγκες – ο σκηνοθέτης της παράστασης «Η Καταρίνα και η ομορφιά να σκοτώνεις φασίστες», που ανέβηκε και στην Αθήνα τον Δεκέμβριο του 2023.
Η συνταγή του κοινωνικού κανιβαλισμού
Για να απαντήσει τι είναι σήμερα φασισμός, ο Ροντρίγκες μας μετέφερε στη νότια Πορτογαλία. Εκεί, μια φορά τον χρόνο, ήδη από το 1954, τα μέλη μιας οικογένειας άφηναν την κανονική ζωή τους για να σκοτώσουν έναν φασίστα, σε αντίποινα για τη δολοφονία μιας αντιφασίστριας.Φτάνοντας στο 2028, ο σκηνοθέτης μας έδειξε ένα όχι και τόσο απίθανο μέλλον:η Ακροδεξιά είχε κερδίσει τις εκλογές, οι φασίστεςείχαν επιστρέψει στην εξουσία 54 χρόνια μετά την Επανάσταση των Γαρυφάλων που τερμάτισε τη δικτατορία, κι εμείς ακούγαμεέναν απόγονο του δικτάτορα Σαλαζάρ να μιλά στο όνομα της ελευθερίας, της τάξης και μιας«ΚαινούριαςΔημοκρατίας», που δεν χρειάζεται πλέον το Σύνταγμα.
Σε αυτή την «Καινούρια Δημοκρατία», το κράτος όφειλε να μην παρεμβαίνει στις ιδιωτικές υποθέσεις των πολιτών – είτε παρέμβαση σήμαινε να φορολογεί επιχειρήσεις, είτε να προστατεύει τις γυναίκες που υφίστανται ενδοοικογενειακή βία. Το «φυσικό», το «κανονικό», ήταντο κράτος να μην εμπλέκεται στις δουλειές των έντιμων ανθρώπων – αλλά να εξαντλεί την αυστηρότητά του σε όσους βρίζουν τους αστυνομικούς, σε όσους παίρνουν επιδόματα,στις κάθε λογής μειονότητες.
Μια μειονότητα φασιστών μιλά ως «πλειοψηφία ενάντια στις μειονότητες»
Η δαιμονοποίηση των μειονοτήτων, τυπική στο λόγο(και) της πορτογαλικής Ακροδεξιάς, είναι βασικός πυλώνας της «αποστολής σωτηρίας» που το Chegaανέθεσε στον εαυτό του. Βάζοντας στο στόχαστρο μειοψηφικές κοινωνικές κατηγορίες χωρίς ισχυρή κοινωνική υπεράσπιση, η Ακροδεξιά μπορεί παρουσιάζεται ως φωνή της πλειοψηφίας και της «κοινής λογικής». Ο Ροντρίγκες το δείχνει έξοχα: η μάχη της Ακροδεξιάς ενάντιαστις ελευθερίες των κάθε λογής μειονοτήτων θα φέρει μια μέρα που θα καταργηθούν πλειοψηφίες και μειοψηφίες – και μαζί, οι ελευθερίες τους:
Ελευθερία χωρίς εντιμότητα δεν είναι τίποτα.
Κι όταν χρησιμοποιείται από μειοψηφίες για να επιβληθούν στην πλειοψηφία, δεν είναι ελευθερία.
[…] Εμένα μ’ ενδιαφέρει η ελευθερία που την ενδιαφέρει να βελτιώσει τη χώρα.
Γι’ αυτό ξέρω ότι βρίσκομαι εδώ σε αποστολή.
Ξέρω τι εξυπηρετεί η ελευθερία μου.[…]Πρέπει να προσέχουμε. Ο δρόμος μπροστά μας είναι γεμάτος εμπόδια. Δεν πρέπει να σκοντάψουμε.
Πολιτικές μειονότητες, εθνοτικές μειονότητες, θρησκευτικές μειονότητες, κάθε είδους μειονότητες.Είναι τόσο πολλές, που ίσως πιστέψει κανείς ότι είναι πλειοψηφία.
Αλλά δεν είναι. Μην παρασυρθείτε.Είναι μειοψηφία.Η απόδειξη είναι ότι η πλειοψηφίατων Πορτογάλων ψήφισε εμάς[…]Σήμερα είμαστε η πλειοψηφία, αύριο θα είμαστε όλοι. Και θα έρθει η μέρα που δεν θα ‘χει πια νόημα να μιλάμε για πλειοψηφίες και μειοψηφίες.
Τον Σεπτέμβριο του 2023, οι τεράστιες ουρές έξω από τα αστυνομικά τμήματα έδωσαν το σήμα ότι «κάτι γίνεται με τις ταυτότητες». Η Ακροδεξιά είδε μια πολιτική ευκαιρία: να ξαναοργανώσει μεγάλα συλλαλητήρια κατά των νέων ταυτοτήτων, όπως είχε κάνει το 2000 ο τότε Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος, υπερασπιζόμενος (ανεπιτυχώς) την υποχρεωτικότητα στην καταγραφή του θρησκεύματος
Στις 11 Απριλίου, οι δημοσιογράφοι Ελίζα Τριανταφύλλου και Θανάσης Κουκάκης αποκάλυψαν στο InsideStory ότι η κομματική προπαγάνδα της ΝΔ πληρωνόταν νομότυπα με δημόσιο χρήμα και «βιτρίνα» ιδιωτικές εταιρείες. Οι συμβάσεις για τα έργα αυτά είναι αναρτημένες στη ΔΙΑΥΓΕΙΑ, και το θέμα ερευνά ήδη η Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών. Η Ομάδα Αλήθειας προχώρησε σε εκφοβιστικές αγωγές κατά στελεχών της αντιπολίτευσης που ανέδειξαν το θέμα. Αλλά και η κυβέρνηση δυσκολεύτηκε εμφανώς, μιλώντας διπλή γλώσσα.
Το σουξέ του αντιδραστικού λόγου: Τι μας λένε και γιατί δεν είναι έτσι. Η λέξη άλλαξε χρήση γιατί την «πήρε» η Ακροδεξιά και την χρησιμοποιεί για να περιγράψει ό,τι μισεί. Τι μας λένε για το woke και δεν είναι έτσι.


